De afgelopen weken is er weer veel geschreven en gesproken over het gebruik van mobieltjes in de klas. Hoewel er vaak wordt gekopt met ‘gebruik mobieltjes in de klas’, komen media zoals de NOS vaak toch niet verder dan weer praten over de bedreigingen en risico’s van het gebruik.

Als er in de media al positief wordt gesproken over mobieltjes in de klas, gaat het er voornamelijk om dat er een duidelijk beleid moet komen over het gebruik van mobieltjes. Regels waar iedereen zich aan moet houden. Vervolgens zie ik nog steeds niet de mogelijkheden terug voor het gebruik van de mobieltjes. Is het echt zo dat leerkrachten wachten op gemaakt beleid, alvorens de mobieltjes te gaan gebruiken?

Een klein voorbeeld
Moeilijk hoeft het helemaal niet te zijn, dat werken met mobieltjes in de klas. Vorige week gaf ik mijn laatste les onderwijskunde aan mijn tweedejaars studenten. Ze krijgen voor hun tentamen een casus. In de laatste les voor dit tentamen oefenden we een soortgelijke casus. De studenten hebben het afgelopen semester veel samengewerkt in werkgroepen en iedere werkgroep ging nu met de oefencasus aan de slag. Aan de slag in een theorielokaal van de opleiding, een bijna leeg lokaal, met slechts één computer voor de docent. Verderop in de gang was nog wel een computerlokaal. De studenten kregen het eerste deel van de casus, deze stond geprojecteerd op het bord, was geplaatst in Edmodo, de community die ik zo graag gebruik. In een kwartier moet dit onderdeel van de casus te maken zijn, ik gaf de studenten tien minuten. De groepen gingen aan het werk, de meeste in het lokaal, een enkele in het computerlokaal verderop, waar ook andere studenten met andere lessen bezig waren. Ik had dus een goed overzicht. Soms dwaalden de studenten een beetje af, kwamen buiten het onderwerp terecht. Door het overzicht dat ik had, kon ik ze snel terughalen. Ik stelde ze steeds vragen om te focussen op het juiste gedeelte van de opdracht. In klad schreven ze allerlei uitwerkingen op. Na acht minuten vroeg ik van iedere groep om de uitwerkingen samen te vatten en die via de Edmodo-app te plaatsen als reactie op de casus. De groepen in het theorielokaal wezen één student aan, die de samenvatting intikte. De groep in het computerlokaal greep naar het toetsenbord. Na tien minuten stond van iedere groep een korte samenvatting van dat gedeelte van de casus op het bord. Yes, gelukt. We gingen naar het tweede gedeelte.

Een klein scherm
Het tweede gedeelte van de casus werd geprojecteerd, we hanteerden dezelfde werkwijze. De studenten keihard aan het overleggen, ik aan het sturen. Sommige groepen grepen terug naar de uitwerking van het eerste gedeelte van de casus. Het mobieltje was handig, want… het tweede gedeelte stond op het bord, maar de uitwerking van de andere groepen was ook te zien op het kleine scherm van het mobieltje. En ja, zij werkten min of meer op dezelfde manier, met dezelfde uitkomsten. Competentie werd ervaren: “We kunnen het”. Door die bevestiging werd mijn rol van inhoudelijk expert ook steeds minder. Ze zaten in een bepaalde flow en ik hoefde alleen maar aan te geven dat ze de goede kant opgingen. En dat allemaal door dat schermpje.

Een kleine terugkoppeling van die activiteit
Nadat ook het derde deel was uitgevoerd, kwamen we allemaal terug in de klas. We gingen de casus kort nabespreken. Inmiddels had ook ik mijn uitwerking op de casus (de oplossing vanuit de te bestuderen theorie beargumenteerd) onder de andere uitwerkingen geplaatst. Van ieder onderdeel was precies inzichtelijk wat de groepen hadden uitgewerkt. In vijf minuten was de hele casus inhoudelijk doorgesproken, er was nergens meer twijfel over. Ook het proces werd kort besproken: Het mobieltje had (bij gebrek aan betere middelen) ervoor gezorgd dat er een korte samenvatting van denkprocessen was ontstaan, een werkwijze die ik ook (zij het op dit moment mobieltjes) tijdens het tentamen van de studenten verwacht.

Een kleine opmerking over mobieltjesbeleid

Het grappige is dat mijn studenten tijdens de instructie en de nabespreking niet met hun telefoon zijn bezig geweest. Waarom? Ik denk dat de opdracht redelijk zinvol voor hen was. Tevens hanteer ik altijd de regel: Heb aandacht voor de instructie die ik geef, ik geef deze één keer. Op dat moment wordt het gebruik van mobieltjes even niet getolereerd. Daarna weer wel. Maar volgens mij is dat logisch, je laat je leerlingen (of het om voortgezet of basisonderwijs gaat) ook niet naar het toilet gaan tijdens je instructie. Moet je daar een apart beleid op gaan zetten? Draag je dit nu al uit aan leerlingen met een mobieltje, dan accepteren ze dit vast. Het hoort er immers bij, is de gewoonste zaak van de wereld.

Een paar kleine noten:

  • Het mobieltje is wat mij betreft niet heilig en ik vind absoluut niet dat het koste wat kost in het onderwijs ingezet MOET worden, omdat het er nou eenmaal is. Andere apparaten werken waarschijnlijk veel handiger en beter, omdat het meer mogelijkheden biedt (zie ook het artikel van Wilfred Rubens: “Mobiele telefoons bieden kansen voor onderwijs, maar betrokkenen zien vooral risico’s”. Mijn artikel is overigens een reactie op de ontwikkelingen 1 en 2 die daar worden beschreven.
  • Het mobieltje was op dit moment gewoon een handig hulpmiddel om snel te presenteren (een kleine kans), omdat zowel in het lokaal weinig andere mogelijkheden waren, als dat studenten andere middelen bij zich hadden. Gelukkig is de Edmodo-app in anderhalve minuut geïnstalleerd (wat in de eerste les al was gebeurd).
  • De werkvorm was juist door zijn eenvoud, makkelijk toe te passen. Ik heb hem gepikt van meester Martijn Fincke die voor zijn groep 8 van de basisschool een soortgelijke werkvorm heeft gebruikt binnen Edmodo. Hij gebruikte geen mobieltjes en had waarschijnlijk computers tot zijn beschikking. Maar, het kan dus ook in het basisonderwijs.
  • Lees ook eens het weblog http://frankthuss.wordpress.com. Ook Frank beschrijft mogelijke toepassingen.
Advertenties

Eén reactie »

  1. […] plaatste ik het artikel “Mobieltjes, klein maar fijn in het onderwijs!”. Ik gaf aan dat ik van meester Martijn Fincke een heel eenvoudige werkvorm had gepikt. Hij […]

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s